Audyt energetyczny podstawą decyzji inwestycyjnych

Audyty energetyczne lub termo modernizacyjne są opracowaniami, które podzieliły inwestorów i zarządców korzystających z tego typu narzędzia na dwa obozy: kontestujących korzystanie z tego typu analiz, oraz tych którzy opierają na nich swoje decyzje co do sposobu i kierunków prowadzonych termomodernizacji. Przyłączam się zdecydowanie do tej drugiej grupy, a w poniższym materiale przedstawię techniczne błędy jakie zawierają audyty energetyczne, jak również założenia do nich czynione przez audytorów do spółki z inwestorami i zarządcami. Błędy te powodują m.in. nie uzyskanie założonego efektu w zakresie energooszczędności, a bywa również że  jest on odwrotny od zamierzonego, gdyż rachunki za energię cieplną wzrastają pomimo przeprowadzenia termo modernizacji budynku.

Audyt energetyczny jest opracowaniem określającym parametry techniczne i ekonomiczne przedsięwzięcia termo modernizacyjnego wraz ze wskazaniem rozwiązania optymalnego z punktu widzenia kosztów jego realizacji oraz uzyskanych oszczędności energii. Stanowi on także założenie do projektu budowlanego. Nie znam innego narzędzia które w sposób kompleksowy zestawia parametry techniczne obliczone na podstawie obowiązujących norm i przepisów  z analizą ekonomiczną. Jakiekolwiek inne podejście, traktujące problem najczęściej wycinkowo (np. wykonanie samego projektu ocieplenia budynku i późniejsza jego realizacja), po pierwsze prowadzi nieco w nieznane, po drugie wycinkowe podejście powoduje że nie zostaje uwzględniony wpływ głównego zakresu modernizacji (np. termomodernizacji przegród) na pozostałe elementy i systemy pracujące w budynku. Faktem jest że wycinkowe podejście do termomodernizacji jest również masowo stosowane podczas opracowania audytów energetycznych. Jeżeli chodzi o analizę techniczną zawartą w audycie to powinna ona obejmować:

  • Przegrody budynku ( tak zewnętrzne, jak i wewnętrzne: stropy na nieogrzewanymi piwnicami, czy pod nieogrzewanymi poddaszami),
  • Instalację centralnego ogrzewania, oraz ciepłej wody użytkowej,
  • System wentylacji.

Na podstawie analiz audytów energetycznych, zarówno tych sprzed kilku lat, jak i całkiem nowych stwierdzić należy że  nie uwzględniają one modernizacji wszystkich wyżej wymienionych, a najwięcej zaniedbań (ponad 90% opracowań) dotyczy instalacji c.o, system wentylacji jest w części modernizacyjnej w ogóle nie zauważalny.

Błędy kardynalne:

  • Brak hydraulicznej regulacji obiegów pomimo obniżenia zapotrzebowania budynku na energię cieplną, wraz z obniżeniem mocy systemu grzewczego,
  • Brak zastosowania rozwiązań regulujących prawidłową wymianę powietrza w budynku ( dotyczy systemów naturalnych).

Jeżeli chodzi o obniżenie mocy instalacji centralnego ogrzewania, to jak wydaje się części inwestorów nie następuje ono samoczynnie wraz ze zmniejszeniem się w budynku zapotrzebowania na energię cieplną, są to dwa różne parametry. Nie obniżenie mocy instalacji , oraz brak hydraulicznej regulacji obiegów  są to podstawowe powody mające wpływ na zwiększenie się kosztów ponoszonych na energię cieplną pomimo przeprowadzonych termomodernizacji. Obniżenie mocy zamówionej u dostawcy ciepła nie jest także tym zabiegiem który pozwoli w prawidłowy sposób zapanować nad pracą instalacji grzewczej w zmodernizowanym budynku. Co więcej dostawcy ciepła na podstawie skokowego wzrostu zapotrzebowania na moc (występującego najczęściej podczas rozruchu instalacji) próbują na tej podstawie odmawiać obniżenia mocy zamówionej, co oczywiście jest niezgodne z zapisami prawa energetycznego, z taką sytuacją zetknął się znajomy zarządca z górnego śląska, który musiał przeprowadzić długą batalię aby dopiąć swego.

Kolejnym pomijanym elementem jest pozostawienie pracy wentylacji naturalnej samej sobie (być może myląca jest tutaj nazwa). W budynku po termomodernizacji ilość powietrza wentylacyjnego jakie należy ogrzać jest i tak duża ( wynika ona z wymagań higienicznych określonych w PN-83/B-03430) pomimo poprawy szczelności przegród. Podczas wiosny, oraz jesieni dochodzi często do większej niż wynika z wymagań wymiany powietrza, co powoduje konieczność dostarczenia dodatkowej energii cieplnej, aby ogrzać szybciej wychładzające się pomieszczenia. Zabezpieczeniem przed tego typu sytuacjami powinno być zastosowanie urządzeń regulujących przepływ powietrza jak choćby turbowentylatory montowane na kominach wentylacyjnych.

Warto w tym miejscu zwrócić uwagę iż są dwie grupy usprawnień termo modernizacyjnych jakie możemy uwzględnić w audycie energetycznym. Jedna grupa są to usprawnienia których wpływ na poprawę efektywności energetycznej audytor wyznacza w sposób obliczeniowy, lub przyjmuje z tablic zawartych w stosownych rozporządzeniach wykonawczych. Drugą grupę stanowią te usprawnienia których efektu nie wykazuje się w sposób obliczeniowy, lub nie przyjmuje z tablic. Przykładami takich usprawnień są wymienione powyżej: regulacja hydrauliczna instalacji c.o, montaż turbowentylatorów może nimi być też np. uszczelnienie instalacji c.o, lub jej czyszczenie i płukanie chemiczne. W audycie energetycznym powinien zostać uwzględniony cały zakres prac związanych z prawidłową modernizacją budynku, gdyż wiąże się to z kosztami poniesionymi przez inwestora, które muszą zostać w całości podliczone, aby móc określić wysokość potrzebnego nakładu finansowego, a następnie czasu jego zwrotu.

Audyty energetyczne zawierają też sporo pomniejszych błędów, które sumarycznie mają wpływ na końcową wielkość oszczędności jakie powinien uzyskać budynek po przeprowadzonej termomodernizacji. Spotkałem się z budynkami dla których uwzględniono dwa różne węzły ciepłownicze (c.o, oraz osobny dla c.w.u), o różnych sprawnościach( różnica 6%) pomimo iż fizycznie był jeden. Podobna sytuacja tylko w innym budynku dotyczyła zaworów termostatycznych, gdzie przyjęto typ zaworu, jaki nie był w ogóle dostępny na rynku w chwili montażu tychże (różnica 5%).

Trzeba także uczciwie zaznaczyć iż sporo zarządców nie posiada kompletnej dokumentacji związanej z budową i  późniejszą eksploatacją budynków, niemniej jednak nic nie zwalnia z logicznego myślenia i łączenia pewnych faktów. Wszystkie z pozoru nieistotne różnice mają bowiem wpływ na końcową wartość oszczędności, a to z kolei może skutkować np. nie otrzymaniem dotacji, lub otrzymaniem jej ale w mniejszej wysokości ( tutaj wszystko zależy od wsparcia o jakie ubiega się inwestor).

Podsumowując należy stwierdzić, że audyty energetyczne są bardzo przydatnym narzędziem w analizach przed inwestycyjnych, nawet jeżeli nie ubiegamy się o wsparcie zewnętrzne, lub preferencyjny kredyt, gdzie tego typu opracowania są wymagane. Podstawą osiągnięcia zamierzonego efektu oszczędności energii są założenia uwzględniające kompleksowy zestaw działań dla danego typu przedsięwzięcia modernizacyjnego, poprawne wykonanie samego audytu od strony technicznej, a na końcu konsekwentna realizacja jego założeń.

Opracowanie: EBDNProject

Podaj dalej Share on Google+0Share on Facebook0Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn0Email this to someonePrint this page